Ülkemizde sıklıkla yaşanan erişim engellemeleri ile birlikte VPN kullanımında artış göstermeye başladı. Firmaların gözünden kaçmayan bu gelişmeler neticesinde VPN hizmet sağlayıcıları ülkemize özel kampanyalar sunuyor. Virtual Private Network “VPN” Türkçede sanal özel ağ olarak kullanılır. Bulunmadığınız bir yerdeki fiziksel bir ağa sizi uzaktan bağlamayı ifade eder. Bir grup bu teknolojiyi şirketlerinin yerel ağına sanki oradaymış gibi bağlanmak için kullansa da vatandaşlar için VPN, girilemeyen sitelere girilebilmesini sağlayan oldukça gelişmiş teknolojik bir çözümdür.
VPN Nedir?
VPN nedir? Sorusu birçok kişi tarafından araştırılıyor. Sanal Özel Ağ yani VPN, internet aracılığıyla cihazlar arasında özel bir ağ bağlantısı oluşması olarak ifade edilir. VPN’ler, genel ağlar üzerinden verilerin güvenli ve anonim olarak iletilmesinde kullanılır. VPN’ler, IP adreslerini maskeler ve verileri şifreleyerek çalışmalarını sürdürür. Bu durumda veriler, alma yetkisi olmayan kimseler tarafından okunamaz.
İPUCU: VPS sunucularda VPN kurulabileceğini biliyor muydunuz? VPS sunucu nedir adlı yazımızı okuyabilirsiniz.
VPN’ler genellikle kurumsal çalışma ortamlarındaki çalışanların ofis dışındayken ve uzaktan çalışırken masaüstü bilgisayarlar, laptop, tablet ve telefon üzerinden özel işletim sistemlerine güvenli bir erişim sağlanması için kullanılır. Bunun yanında VPN’ler, kullanıcıların çevrimiçi aktivitelerini başka ülkelerdeki bilgisayarlara yönlendirir ve devletlerin internet erişimine uyguladığı sansür ve kısıtlamaları aşmada etkilidir. Örnekle açıklayacak olursak; bir ülkede telif hakkı olmayan bir filme VPN aracılığıyla ulaşmak mümkündür.
Bazı ülkeler VPN sunucularını engellemek istese de sürekli bir yenisi ortaya çıktığı için erişimi tamamen kısmak çoğu zaman mümkün olmayabilir. Bunun yanında bazı VPN sunucuları, kullanıcılarının bilgilerini kaydettiği için tam gizlilik sunamayabilir. Ancak VPN’lerin kullanıcıların IP adresini saklamasıyla gizliliği ve güvenliliği arttırması en önemli tercih sebeplerindendir.
VPN Nasıl Çalışır?
Bir VPN, özel olarak yapılandırılmış bir uzak sunucu aracılığı ile yeniden yönlendirme yaparak IP adresini gizler. Bu da bir VPN ile çevrimiçiyseniz VPN sunucusunun verilerinizin kaynağı olacağını ifade eder. İnternet Servis Sağlayıcınız ve diğer üçüncü taraflar hangi web sitelerini ziyaret ettiğinizi ya da çevrimiçi olarak hangi verileri gönderip aldığınızı göremediğine işaret eder. VPN’nin çalışma sistemi, bütün verilerinizi “anlamsız” hale getiren bir filtre gibidir. Başka birilerinin verilerinizi ele geçirmesi de faydasız olacaktır.
Tabletinizi, bilgisayarınız ya da akıllı telefonunuzu bir VPN’e bağlamanız gerektiği zaman cihazınız VPN ile aynı yerel ağda gibi davranır. Bütün ağ trafiğiniz güvenli bir VPN bağlantısı üzerinden hareket eder. Cihazınız ağ üzerinde gibi davrandığı için dünyanın en uzak noktasındayken bile yerel ağ kaynaklarına güvenli bir şekilde erişim sağlar. İnterneti de VPN’nin bulunduğu lokasyondaymış gibi kullanma imkanı da sunar. Genel Wi-Fi kullanıyorsanız ya da coğrafi olarak engellenmiş web sitelerine erişmek istiyorsanız çeşitli avantajlarıyla da dikkat çeker. Bir VPN’e bağlı haldeyken internette gezdiğinizde, cihazınız şifrelenmiş VPN bağlantısı üzerinden web sitesiyle iletişime geçer.
VPN, bu talebi sizin için iletir ve yanıtı web sitesi üzerinden güvenli bağlantı ile geri iletir. Netflix’e ulaşmak için Avrupa merkezli bir VPN tercih ettiyseniz, Netflix bağlantınızın Avrupa’dan bir ülkeden geldiğini görür. Dolayısı ile bu ülkedeki içeriklere erişebilirsiniz.
VPN Çeşitleri Nelerdir?
VPN 2 uzaktan erişim ve siteden siteye olmak üzere 2 çeşide sahiptir.
Uzaktan Erişim
Uzak lokasyonlarda yer alan bir firmanın çalışanlarının firmanın özel ağına bağlanmasının gerektiği zamanlarda, uzaktan erişim VPN kullanılır. Kullanıcı ile özel ağ arasında yer alan bağlantı internet üzerinden güvenli ve özel bir şekilde sağlanmış olur. Bir firma tek bir özel ağda birden çok uzak bağlantı ile iletişim kurmak istediğinde buna Intranet tabanlı VPN adı verilir.
Siteden Siteye
Farklı lokasyonlarda şubelere sahip olan firmalar, bir ofis konumunun ağını başka bir ofis lokasyonundaki ağa bağlamak için Siteden Siteye VPN’den yardım alır. Siteden siteye VPN kullanımında büyük ölçekli şifreleme ve özel ekipman ile erişim sağlanır. Firmalar farklı bir firmanın ofisine bağlanmak için Siteden siteye VPN’yi kullandıklarında, buna Extranet tabanlı VPN adı verilir. Böylece paylaşılan bir ortamda çalışmalarını sürdürürler.
VPN’nin Faydaları Nelerdir?
VPN çevrimiçi veri trafiğinizi gizlemeye yarar. Böylece dışarıdan erişimlere de engel olur. Veriler şifrelenmediğinde ağa erişimi olan ve görmek isteyen herkes tarafından görülebilir. VPN, bilgisayar korsanları ve siber suçluların verilerin şifresini çözüp verileri kullanmalarına engel olur.
Güvenli şifreleme: Verileri okuyabilmeniz için şifreleme anahtarına ihtiyaç duyarsınız. Şifreleme anahtarınız yoksa ve bir kaba kuvvet saldırısı yaşanırsa, bilgisayarın kodu çözümlemesi için milyonlarca yıla ihtiyaç vardır. VPN çevrimiçi hareketlerinizi ortak ağlarda bile gizler.
Konum gizleme: VPN temelde internette sizin vekilleriniz gibi hareket eder. Konum verileriniz farklı bir ülkedeki sunucudan geldiği için gerçek konumunuzun ortaya çıkmasına engel olur. Bunun yanında pek çok VPN hizmeti, yaptıklarınızın kayıtlarını saklamaz. Bazı sağlayıcılar yaptıklarınızı kaydedebilir. Ancak, bu bilgileri üçüncü kişiler ile paylaşmaz. Kullanıcı davranışlarınızın tahmini kayıtları kesin olarak gizli tutulur.
Bölgesel içeriğe erişim: Bölgesel internet içeriklerine ulaşım, her zaman her noktadan mümkün olmayabilir. Servislerde ve web sitelerinde genellikle dünyanın sadece bazı yerlerinden ulaşılabilen içerikler yer alır. Standart bağlantılar, konumunuzu belirleyebilmek için ülkedeki yerel sunuculardan yardım alır. Bu durum da seyahat halindeyken kendi ülkenizdeki içeriklere, kendi ülkenizde olduğunuz zamanlarda da uluslararası içeriklere ulaşamayacağınızı ifade eder. VPN konum yanıltması sayesinde başka bir ülkede bulunan bir sunucuya geçip konumuzu etkili bir şekilde değiştirme imkanı tanır.
Güvenli veri transferi: Uzaktan çalışıyorsanız firmanızın ağında yer alan önemli bilgilere erişmeye ihtiyaç duyabilirsiniz. Güvenlik sebebi ile bu tip bilgiler için güvenli bağlantıya ihtiyacınız olur. Ağa katılmak için sıklıkla VPN bağlantısı şartı aranır. VPN özel sunuculara bağlanması ile herhangi bir veri sızıntısı riskini de ortadan kaldırır. Bunun için de şifreleme yöntemlerini kullanır.
VPN ile izinizi kaybettirebilir misiniz?
VPN, bulunduğunuz ağ üzerinde kendinizi görünmez olmasa da anlaşılmaz hale getirebileceğiniz bir çalışma sunar. Hizmet sağlayıcı tarafında çeşitli kayıt sistemleri kullanılır. Bu kayıt sistemleri birçok ülkeye göre değişiklik gösterir. Bunu öğrenmek için satın aldığınız hizmetin sağlayıcısına danışabilirsiniz. Şirketinize doğru ya da şirketinizdeki ağ üzerinden yapacağınız erişimlerde, eğer iyi bir sistem yönetim kadrosuna sahipseniz, VPN erişimiyle nerelere bağlandığınızın kaydı tutulur. Buradan çıkan sonuç; VPN teknolojisinin sizi görünmez yapmadığı ancak, yapacağınız işi daha güvenli şekilde yapmanızı sağladığıdır.
