Sunucu(Server) Nedir ?
Genellikle Server(Sunucu) olarak ifade edilebilen sunucular, her türlü veriyi depolayabileceğiniz daha yüksek kapasiteli bilgisayar sistemleri olarak ifade edilebilir. İhtiyaca göre yüksek performans sunan bilgisayarlar aracılığı ile pek çok bilgi ve belgeyi tek yerde toplayabilirsiniz. Sunucular genel olarak kullanılma biçimlerine göre farklı isimlerle anılır. Bu durumu bir örnekle açıklamak gerekirse web sunucusu olarak ifade edilen sunucular sadece veri tabanı hizmeti sağlayabilir.
Sunucular, kesintisiz bir erişim sağlamak adına tasarlanmış olup 7/24 internete bağlı olarak çalışırlar. Gelişmiş ve dayanıklı bilgisayarlar olarak karşınıza çıkan sunucular farklı kullanımlar için çeşitli türleri beraberinde getirir. Her sunucu kullanım amacına göre farklı ve özel yazılımlara sahiptir. Sunucuların kesintisiz erişim sağlayabilmesi için gelişmiş soğutma sistemleri ve jeneratörlerin kullanıldığı veri merkezlerinde yüksek güvenlik önlemleri altında korunmaktadırlar.
Sunucu Nasıl Çalışır ?
İnternet tarayıcınıza ( Chrome, Safari veya Explorer gibi) bir URL yazdığınızda bilgisayarınız verileri alabilmek için o web sitesini barındıran sunucuyla etkileşime girer. İlk olarak tarayıcınız bu URL’i üç bölüme ayırır:
1. Protokol (HTTP)
Tarayıcıların ve web sunucuların iletişim için kullandıkları dildir.
2. Sunucu Adı
Alan adı sistemi veya DNS, bildiğiniz alan adını internet protokolü (IP) adresine çevirir.
3. Dosya Adı
Web sitesi ile ilgili tüm dosya bilgileridir. (Resimler, CSS, HTML, yazı fontları vb.)
Server Çeşitleri Nelerdir ?
Physical(Fiziksel) Sunucu
Bazı serverlar, sadece tanımlanmış görevler için kullanılır. Örneğin, bir program serverı sadece web sitesini barındırma işlemi gerçekleştirir. Diğer bir deyişle, ağ kullanıcıları ilgili bilgisayar programının kopya verisini bilgisayarlarına yüklemeden çalıştırabilirler. Dedicated server denilen fiziki serverlar siteyi kolayca host edebilirler. Özellikle firmalar için önem taşıması nedeniyle fiziksel sunucu çeşidinin, yüksek teknolojili, özel ekipman bileşenleriyle kurulması gerekir.
Fiziksel sunucular, hem yazılımsal, hem de donanımsal kapasitesi sayesinde kullanıldıkları ağ üzerindeki pek çok işlemi kolayca yapabilirler. O işlemlerden bazıları şunlardır:
- SNMP donanım izleme
- İşletim sistemi güncellemeleri
- Anti-spam yazılımı
- DDos koruması
- Güvenlik duvarı hizmetleri
- DNS barındırma hizmeti
- Olağanüstü durum kurtarma
- İzinsiz giriş tespiti
- Antivirüs güncellemeleri
- Veritabanı yönetimi
- Yedekleme ve geri yüklemeler
- Güvenlik denetimleri
VPS Server
Açılımı “Virtual Private Server” olan VPS server (sanal özel sunucu) tamamen size özel sunucu özellikleri gösterir. Genellikle fiziksel bir server, sanallaştırma yazılımları ile sanal sunucu parçalarına ayrılır. Böylece tek bir fiziksel server üzerinde, birbirinden tamamen bağımsız serverlar çalışır. İşte web sitesi sahiplerinin kiraladığı serverlar bunlardan biridir.
Fiziksel sunuculara ait işlemci, bellek gibi bileşenler yine web sitesi sahipleri arasında net bir şekilde paylaştırıldığı için diğer VPS’lerde yaşanan yavaşlama, sizin VPS’nizdeki siteleri asla etkilemez. Aynı şekilde diğer VPS’lerin size özel ayrılan kaynakları kullanması da mümkün değildir. Çok fazla kaynak kullanması gereken bir siteniz varsa, tüm serverı tek bir site için kullanmanız gerekir.
Hemen hemen tüm web sitelerinde barındırma hizmeti için bu sistemin kullanılması mümkündür. Genel bir kural olarak belirtmek gerekirse özellikle ticari faaliyeti olan web siteleri ve daha fazla trafiğin göründüğü siteler için VPS kullanımı tavsiye edilmelidir. Özetle, VPS’nin başta e-ticaret platformları olmak üzere neredeyse tüm web sitelerinde kullanıldığını söyleyebiliriz.
VDS Server
Açılımı “Virtual Dedicated Server” olan VDS server, sunucunun kullanım tasarrufunun yine tamamen web sitesi sahibi sorumluluğunda olan özel bir server hizmetidir. Serverların her birinde kendine ait donanımsal bileşenler ayrı ayrı yer alır. Bunun dışında üzerinde birbirinden bağımsız olan server yazılımları ile bağımsız işletim sistemi de barındırır.
VDS serverlar her zaman daha yüksek performansta çalışır. Kurumsal web siteleri ile yüksek iş yüküne sahip diğer siteler çok fazla trafik aldıklarından hızlı çalışmak için VDS servera ihtiyaç duyar.
Cloud Server
Bulut sunucu, bulut hosting ya da bulut VPS terimleri olarak da adlandırılan cloud server aslında VPS ile hemen hemen benzerdir. Aradaki tek fark, VPS tek bir fiziksel sunucunun sanal parçalara bölünmesi iken; cloud sunucu çok sayıda fiziksel sunucunun bir araya geldiği bir ağın sunuculara ayrılması ile oluşur.
Bulut server, VPS’lere oranla daha ölçeklenebilir olduğu için son zamanlarda çokça tercih edilir. Örneğin, VPS serverınızın yer aldığı fiziksel sunucuda toplam 32 GB bellek varsa, ne kadar isteseniz de 64 GB yapamazsınız. Oysa bulut serverlar birden fazla fiziksel bilgisayar ile oluştuğundan çok daha fazla kaynağa erişim sağlayabilirler.
Bulut serverın bir diğer avantajı da aylık sabit fiyat üzerinden değil, kaynak kullanımına göre fiyatlandırılmasıdır. Yani ay içerisinde kullanılan CPU saati, depolama seviyesi ile harcanan trafik oranında fatura belirlenir. Bazı durumlarda sabit ücretten daha ucuza gelen bu yöntem, yine de web sitesi sahipleri tarafından değil de, genellikle yazılımcılar tarafından bir takım özel amaçlar için kullanılır.
Bulut Server Hangi Siteler İçin Uygundur ?
- Online satış siteleri,
- Haber siteleri,
- Sosyal medya platformları,
- Arama motorları gibi büyük projeler,
- Hızla büyüyeceği öngörülen siteler,
- Kesintisiz erişimin önemli olduğu siteler,
- Yüksek performans gerektiren ya da trafik dalgalanmaları yaşayan web siteleri için ekonomik ve en uygun barındırma çözümüdür
Diğer Server Türleri ?
E-posta Server
E-posta serverları, her gün adrese gelen sayısız e-posta mesajlarının gönderilmesi ile alınmasını kolaylaştıran sistemdir. Eğer Outlook gibi bir e-posta istemcisi kullanılıyorsa, bu yazılım bilgisayara e-posta indirebilmek için bir IMAP ya da POP servera; e-posta gönderebilmek için ise bir SMTP servera bağlanır.
Web Server
Web tarayıcıları sayesinde sayfaların görüntülenmesini ve uygulamaların çalıştırılmasını sağlar. Örneğin, kullandığınız Chrome, Internet Explorer, Firefox ya da Yandex gibi tarayıcıların bağlı oldukları sayfa ile sayfadaki görsellerin görüntülenmesini sağlayan bir web serverdır.
FTP Server
FTP serverlar, dosyaların “File Transfer Protocol” araçları ile taşınmasını sağlayan sistemdir. Yani dosya aktarım sunucularına, FTP istemcisi programlar sayesinde uzaktan erişim sağlanabilir.
